عبد الكريم بى آزار شيرازى

123

باستانشناسى و جغرافياى تاريخى قصص قرآن (فارسى)

به معناى راحت و آرامش و سلام است . « 1 » اين شهر ايستگاهى بر سر راه كاروانهايى بود كه در سواحل مديترانه به بعلبك و تدمر مىرفتند . اين شهر به روى تپه‌اى در دامنه كوه واقع شده و در آن مزارى است مشهور به قبر نوح كه همچنان موجود است . رواياتى كه مدفن حضرت نوح ( ع ) را در اين شهر ، مورد تأكيد قرار داده‌اند ، مورخينى چون ابن حجر عسقلانى و سبط ابن جوزى و حموى نقل كرده‌اند . « 2 » حفارى باستان شناسان نشانگر قدمت اين شهر است ، نقطه وصل ميان بيروت و بعلبك كه تحت سلطه بطلميوس ( سال 64 ق . م ) بود ، مركزى تجارى و استراحتگاهى براى كاروانهاى تجارى بين بعلبك و شهرهاى ساحلى فنيقى به شمار مىآمد . در عهد روميها اين شهر تحت سلطهء ابن زينون « 3 » در آمده كه تا سال 20 ق . م بر بقاع و بعلبك و دامنه سلسله جبال لبنان غربى و شرقى حكومت مىكرده و بر معابد بعل ولايت دينى داشته است . و از آنجا كه اين منطقه مربوط به پرستش الهه سورى ، عزيزو بوده ، آن را بقاع عزيزى مىناميدند . در اين شهر ، مشهد بسيارى از پيامبران و در رأس آنان مزار حضرت شيث ابو الانبياء ( ع ) و حضرت نوح ( ع ) و الياس ( ع ) و جانشينش السع ( ع ) مىباشد . بقاع عزيزى و بعلبكى ( قريه‌هاى غرب بعلبك ) نقوش و آثارى را به يادگار در خود حفظ كرده و پاره‌اى روايات حاكى از سكونت حضرت نوح ( ع ) و خانواده‌اش بعد از طوفان در اين سرزمين است . « 4 » اوزاغى ( 88 - 157 ) فقيه معروف ، مدرسه‌اى براى فقه ، در آن احداث كرده و در دو قرن 10 و 11 هجرى مركز حركت علمى و فرهنگى علماى شيعه بوده و علماى بزرگ و مشهورى بمانند محقق كركى از آن برخاسته‌اند . شاه طهماسب محقق كركى را به اصفهان دعوت كرد و به او لقب نائب الامام داد و تنظيم كارهاى دولت اسلامى صفوى را

--> ( 1 ) . انيس فريحه ، معجم اسماء المدن و القرى اللبنانية ، ص 145 . ( 2 ) . محمد امين السويدى ، سبائك الذهب فى معرفة قبائل العرب ، ص 10 به نقل از كتاب دكتر حسن عباس نصر الله ، تاريخ كرك نوح ، ص 10 . ( 3 ) . Zenodorus ( 4 ) . تاريخ كرك نوح ، ص 15 .